Positieve bekrachtiging

Engels: positive reinforcement

Positieve bekrachtiging is één van de 4 manieren om iets aan te leren volgens het leerquadrant van operante conditionering.

Positieve = toevoegen, plus, erbij
Bekrachtigen = aanmoedigen, belonen, versterken.

Je wil bepaald gedrag aanmoedigen, en dus voeg je iets toe (+, toevoegen, positief).
Bijvoorbeeld: je wil aanmoedigen dat je paard stil blijft staan, en als hij dat doet, geef je hem een wortel.

Positieve bekrachtiging betekent niet zomaar hetzelfde als beloning. Je kan namelijk ook beloond worden op andere manieren dan door positieve bekrachtiging, bvb door negatieve bekrachtiging.

Je kan pas zeggen of iets bekrachtigend is geweest dat je de uitkomst hebt vastgesteld, ttz: je kan misschien wel dénken dat je je paard kan belonen met een wortel, het is pas achteraf, als blijkt dat het paard daarna het gedrag nog gaat herhalen, dat je zeker weet dat die wortel belonend was voor je paard.

Wetenschapperschinees-alarm:
Er zijn dus 3 voorwaarden voor positieve bekrachtiging:

  • Er wordt een consequentie gepresenteerd afhankelijk van een bepaald gedrag.
  • De kans dat het gedrag wordt herhaald in de toekomst, groeit.
  • De kans dat het gedrag wordt herhaald in de toekomst, groeit alleen maar omdat de consequentie voor het gedrag wordt gepresenteerd.

Praktisch betekent dit bijvoorbeeld:

  • je paard krijgt een wortel omdat hij netjes stilstaat
  • je paard blijft beter en beter stilstaan
  • je paard blijft alleen maar beter en beter stilstaan omdat hij weet dat hij er een wortel voor krijgt.

-> dus is de wortel de positieve bekrachtiger voor stilstaan.

Als je paard geen wortels lust, maar alleen appelen, zou hij niet meer en meer blijven stilstaan. De wortel zou dus geen positieve bekrachtiger zijn, maar dat weet je dus niet op voorhand.
Ook omstandigheden beinvloeden de waarde van een positieve bekrachtiger (net zoals andere bekrachtigers of straffers). Als een paard zich bijzonder onveilig voelt, is een wortel geen voldoende sterke positieve bekrachtiger.

  • Leer positieve bekrachtiging herkennen: online cursus door het Centre for Psychology van de Athabasca University, US